• MARTIN-PARR-FOTOWEDSTRIJD-MEEDOEN

Met Travis beheers je alle talen

Start- up: Travis the Translator
Met het vertaalapparaat van Travis kun je overal ter wereld gesprekken voeren. Algemeen directeur Brend Kouwenhoven (40) vertelt over zijn creatie
Wat hebben jullie gemaakt?
‘Travis the Translator, of simpelweg Travis, is een apparaatje dat ingesproken woorden en zinnen razendsnel omzet in een andere taal. En dat doet hij een stuk beter dan online-vertaalapps. Daarom noem ik Travis graag een vertaaloplossing. Concreet bedoel ik daarmee dat je met ons apparaat op zak altijd en overal in staat zult zijn boodschappen in de lokale taal over te brengen. Ook in een wereld waar Engels een steeds dominantere rol speelt, is dat nog steeds handig. Probeer in China maar eens in het Engels een taxichauffeur uit te leggen waar je naartoe wilt. Dat wordt een moeilijk verhaal. Travis is dan de beste vertaler, op de plek waar je hem nodig hebt.’

Hoe werkt het?

‘Dat is ontzettend eenvoudig. Je selecteert eerst twee talen, degene die je gaat inspreken en degene waarvan je de vertaling wilt hebben, bijvoorbeeld Nederlands en Frans. Dan zeg je iets als: ‘Ik wil naar het vliegveld,’ en binnen een seconde hoor je via de luidspreker de Franse vertaling. Eerlijk is eerlijk, zo’n speech-to-speech-vertaling lukt Travis nog lang niet met alle talen – zoals het Birmees, om maar eens een voorbeeld te noemen. ‘Het is uiteraard de bedoeling dat Travis uiteindelijk ook talen als het Birmees volledig kan omzetten. Maar dat zal nog even op zich laten wachten, omdat we vooralsnog alleen gebruikmaken van bestaande vertaalsoftware. Daarvan combineert Travis er zestien, en daar zit nog geen gesproken Birmees tussen. Het schrift van die taal zit er trouwens wel al tussen, grappig genoeg. Dat betekent dat je een Nederlands bericht kunt inspreken en dat op je beeldschermpje een geschreven Birmese vertaling verschijnt.’
Oprichters Brend Kouwenhoven (tweede van rechts)
met Nick Yap (derde van rechts), Lennart van der
Ziel (midden achter) en Travis-medewerkers
Welke talen ‘spreekt’ Travis?
‘Dat zijn er 169. Daarvan zijn er 65 speech-to speech en 104 van inspreken naar een geschreven vertaling. Alle grote talen, van Spaans tot Japans, zitten ertussen. Er zijn ongeveer 7.000 talen op de wereld. Daarvan willen we er zo veel mogelijk digitaliseren, in het bijzonder voor humanitaire doeleinden. Om dat doel te bereiken, hebben we een eigen stichting opgericht, de Travis Foundation. Via deze organisatie zijn we bijvoorbeeld bezig het Tigrinya te digitaliseren, de taal van noordelijk Eritrea. Er vluchten veel mensen uit deze regio naar Europa, maar ze kunnen zich hier moeilijk verstaanbaar maken. Dat vinden wij een serieus probleem. In tegenstelling tot ons bedrijf, waar we werken met reeds bestaande vertalingen, maakt de stichting gebruik van vertalers.’

Hoe is het idee ontstaan?
‘Het idee voor Travis is in 2016 ontstaan, samen met mijn mede-oprichters Nick Yap en Lennart van der Ziel. We wilden graag een hardware-oplossing voor vertaalproblemen en geen onlineplatform of app. Wij hadden het gevoel dat daaraan behoefte was. Bovendien is het ontzettend moeilijk een goed werkend verdienmodel te ontwerpen als je uitsluitend werkt met apps. We hebben de goede keuze gemaakt, want alles loopt vanaf het begin voorspoedig, een stuk beter dan we dachten. Dat we nu ook een eigen stichting zouden hebben, hadden we van tevoren echt niet verwacht. We hebben onze doelen dan ook wat aangescherpt. Het motto van onze stichting is niet voor niets: The Right to be Understood. Voor iedereen.’

Is er dan zo veel behoefte aan jullie product?
‘Via de crowdfunding-website Indiegogo wilden we ongeveer 65.000 euro aan investeringen binnenhalen, zodat we de productie van de Travis in gang konden zetten. Uiteindelijk hebben we een kleine anderhalf miljoen euro opgehaald. Dat zegt, denk ik, wel genoeg. Je ziet ook dat vertaaltechnologie het op veel beurzen erg goed doet. En dat is heel logisch. Stel dat je met gezondheidsproblemen in Ecuador zit, maar je Spaans is niet toereikend om aan de dokter uit te leggen wat je klachten zijn. Dan is zo’n vertaalkastje de perfecte uitkomst. Het is precies voor dat soort – relatief basale – gesprekken dat we Travis in de eerste instantie hebben gemaakt.’
Is het apparaat al verkrijgbaar?
‘Ja, er zijn er al zelfs 25.000 geleverd, van de 50.000 bestellingen die we hebben binnengekregen. Inmiddels is er een vierde versie van de Travis in productie. We blijven doorontwikkelen en nieuwe vertalingen toevoegen. Wie een apparaat koopt, hoeft trouwens niet bang te zijn dat hij over een jaar met een verouderd model zit, want via wifi kun je hem updaten. De Travis is helaas nog niet in Europa verkrijgbaar. We zoeken nog naar leveranciers. Wanneer dat is gelukt, willen we het apparaat in zo veel mogelijk Europese landen verkopen.’

Wat zijn de uitdagingen?
‘De ontwikkeling en productie van onze apparaten gaan uitstekend. Wat ik veel moeilijker vind, is de omgang met sociale media. Dan krijg je bijvoorbeeld een slechte beoordeling op je Facebookpagina, omdat het product niet op tijd is geleverd aan een klant. We proberen vervolgens contact op te nemen met de persoon in kwestie, maar die wil niet reageren. De beoordeling blijft staan, maar we doen echt ons best het probleem op te lossen. Dat is redelijk frustrerend.’

Toekomstplannen?
‘In 2020 willen we via de Travis Foundation twintig talen hebben gedigitaliseerd. Dat doen we echt om mensen te helpen, niet voor commerciële doeleinden. Op de langere termijn willen we ook onze eigen vertaalsoftware maken, zodat we minder afhankelijk worden van andere bedrijven. Bovendien kunnen we er dan misschien voor zorgen dat Travis kan worden gebruikt voor uitgebreidere gesprekken dan alleen voor de eenvoudige dialogen. We willen dus blijven vernieuwen. Vanuit die gedachte hebben we pas nog de Travis Blue uitgebracht, die je via bluetooth met je smartphone kunt verbinden. We hebben er goede speakers ingezet, zodat je hem ook kunt gebruiken als audiospeler, voor muziek bijvoorbeeld. Een Travis gericht op de jongerenmarkt. En daadwerkelijk alle 7.000 talen digitaliseren? Noem dat maar een droom.’